Φόβος

Ο φόβος είναι το αδελφικό συναίσθημα του τρόμου, που ήδη σου έχω μιλήσει για αυτόν. Πρόκειται για ένα έντονο συναίσθημα, που προκαλείται εξαιτίας κάποιου κινδύνου ή απειλής. Με τον φόβο, επίσης εκφράζεται πολλές φορές και η έντονη ανησυχία μας για κάτι. Ο κάθε φόβος μπορεί να ξεφύγει και να γίνει τρόμος, όμως μην ξεγελιέσαι. Και μέσα στα όρια του φόβου να μείνει, αυτό το συναίσθημα μπορεί να σε καθηλώσει στην απραξία και στη μιζέρια.
Ο πρώτος φόβος που αφορά τον φόβο για κάποιον κίνδυνο, είναι γνωστός σε όλους μας. Τον έχουμε βιώσει όταν κάτι πραγματικό ή και φανταστικό νιώθουμε να μας απειλεί. Το καλό με αυτόν τον φόβο είναι ότι μπορεί κανείς πιο εύκολα να τον περιορίσει. Πώς; Όταν περάσει ο κίνδυνος ή η απειλή. Είναι πιο περιορισμένης διάρκειας αυτός ο φόβος. Εκτός εάν είναι έντονη η ανησυχία μας για μια απειλή φανταστική, που πέφτουμε στην κατηγορία του δεύτερου φόβου.
Ο φόβος αυτός πηγάζει από την έντονη ανησυχία μας για κάτι. Τώρα θα μου πεις, γιατί να αφήνουμε την απλή, άκακη κατά τα άλλα ανησυχία, να παίρνει προαγωγή και να γίνεται βασιλιάς φόβος; Η απάντηση μάλλον είναι και η προφανής, δεν το καταλαβαίνουμε.
Μιλώντας για τον φόβο, μου έρχεται στο μυαλό ο Γιεγιεδίξ, ο ανιψιός του Μαζεστίξ, από τις περιπέτειες του Αστερίξ. Αυτός ο νεαρός λοιπόν, φοβάται ακόμη και την σκιά του, οπότε ο πατέρας του τον στέλνει στο χωριό των ανυπότακτων Γαλατών για να γίνει θαρραλέος. Και πάνω που τα πήγαινε καλούτσικα εμφανίζονται οι Νορμανδοί, φημισμένοι ως ατρόμητοι πολεμιστές. Ο αρχηγός τους, έχοντας παρανοήσει λίγο τα πράγματα, ψάχνει να βρει κάποιον που να γνωρίζει το φόβο, γιατί νομίζει ότι ο φόβος σε κάνει να πετάς. Οπότε, αιχμαλωτίζουν τον Γιεγιεδίξ, που αν και φοβισμένος δεν μπορεί να πετάξει… Ευτυχώς παρεμβαίνουν οι Αστερίξ και Οβελίξ και βάζουν τα πράγματα στη θέση τους, σώζουν τον Γιεγιεδίξ και εξηγούν στους Νορμανδούς τι πραγματικά είναι ο φόβος.
Η δική μου σχέση με τον φόβο; Σχετικά με τον πρώτο φόβο, λόγω κινδύνου ή απειλής, κινείται μέσα σε λογικά πλαίσια. Σχετικά με τον δεύτερο φόβο, λόγω ανησυχίας, κινείται μέσα σε εντελώς παράλογα πλαίσια. Το μυαλό μου εξασκημένο να πηγαίνει κόντρα στην ψυχική μου ηρεμία, ανησυχεί συνεχώς, πριν από όλα, για όλα. Και σιγά σιγά η ανησυχία γίνεται φόβος, και στη συνέχεια τρόμος. Και το άσχημο είναι ότι όσο φοβάσαι τόσο πληθαίνουν αυτά που φοβάσαι «Ο φόβος, όνομα ουσιαστικόν, στην αρχή ενικός αριθμός και μετά πληθυντικός :οι φόβοι. Οι φόβοι για όλα από δω και πέρα» (Ο πληθυντικός αριθμός/Κική Δημουλά).
Ο μεγαλύτερος μου φόβος είναι ότι θα πρέπει να αντιμετωπίζω συνεχώς τους φόβους μου για κάποια πράγματα. Τι εννοώ; Ανησυχώ για την έκβαση κάποιου σημαντικού πράγματος, φοβάμαι για την αρνητική του κατάληξη, και εάν όντως καταλήξει αρνητικά, ξαναρχίζω να φοβάμαι για την συνέχεια. Ο φόβος δίνει όντως φτερά, αλλά όχι για εκεί που νομίζουμε. Μας φοράει όμορφα, γερά φτερά, και με τον αυτόματό του κατευθυντήρα μας πάει κατευθείαν στη λημέρια του τρόμου. Αυτό είναι ο φόβος για εμένα, ο προθάλαμος του τρόμου. Και μετά; Μετά η μιζέρια!!!
Το αντίδοτο του φόβου είναι οι θετικές σκέψεις, η ελπίδα, να προσπαθούμε να έχουμε ανθρώπους δίπλα μας έτοιμους να αντιμετωπίσουν τους κάθε λογής Νορμανδούς. Και ο Γιεγιεδίξ νομίζεις θα τα κατάφερνε να σωθεί μόνος τους, χωρίς τον Αστερίξ και τον Οβελίξ; Σίγουρα όχι.
Δεν μπορώ να σου πω τίποτα άλλο, γιατί και τώρα που σου μιλάω είμαι βουτηγμένος στον φόβο μου. Προσπαθώ να ανασύρω την ελπίδα μου για να μη φοβάμαι. Ποιος ξέρει, ίσως κάποια στιγμή δεν χρειασθεί άλλο να φοβάμαι τους φόβους μου.
Τώρα που το κορίτσι χάθηκε από τους δρόμους κυκλοφορεί πανίσχυρος στην πολιτεία ο φόβος (http://www.youtube.com/watch?v=y9UJEcrHagw)

......................................
Ραντεβού την άλλη Κυριακή 10 Απριλίου με το συναίσθημα της χαράς.

Υπομονή

Μου αρέσει που με ρωτάς για την υπομονή, γιατί είναι ένα συναίσθημα που άδικα πιστεύω με κατατρέχει χρόνια, θα σου εξηγήσω παρακάτω. Θα σε ξεκινήσω με τα απλά: τι είναι η υπομονή. Είναι η ικανότητα (ιδιότητα) κάποιου να περιμένει ήρεμος, για κάτι. Από εδώ και κάτω, θα πρέπει να διαχωρίσουμε την υπομονή για την επίτευξη στόχων, όπου αυτός που την βιώνει προσπαθεί για να πετύχει, και την υπομονή για την «επίτευξη» ουτοπικών στόχων, όπου αυτός που την βιώνει απλά βιώνει καρτερία.
Η υπομονή για την επίτευξη στόχων είναι κάτι που όλοι βιώνουμε, άλλοι λιγότερο και άλλοι περισσότερο. Η αλήθεια είναι ότι είναι μια κατάσταση κουραστική, όχι επειδή προσπαθείς να πετύχεις κάτι, αλλά γιατί η αναμονή για την επίτευξή του σου δημιουργεί πολλές φορές άλλα συναισθήματα. Ανασφάλεια, κούραση, απογοήτευση, πολλές φορές και θυμό ή και ζήλεια (βλέποντας ότι κάτι τόσο δύσκολο για εσένα, για άλλους είναι πανεύκολο).
Η υπομονή για την επίτευξη ουτοπίας είναι (συνήθως) επακόλουθο της προηγούμενης υπομονής. Κάποιες φορές βάζουμε στόχους πολύ πιο πέρα από ό,τι μπορούμε να πετύχουμε. Και ενώ θα έπρεπε να συμβιβαστούμε με αυτό και να επαναπροσδιορίσουμε τους στόχους μας, η εγωιστική μας φύση ξαναχτυπά. Δεν μας αφήνει να αποδεχτούμε ότι δεν πετύχαμε, και συνεχίζουμε σπασμωδικά να αποζητάμε ό,τι δεν μπορούμε να πετύχουμε. Ο καιρός περνάει, ο ουτοπικός στόχος δεν επιτυγχάνεται και προφανώς την υπομονή διαδέχεται η άσκοπη καρτερία. Και βιώνοντάς την μεταλλασσόμαστε σε ανθρωπάκους.
Ένας ήρωας που με την υπομονή καταφέρνει να πετύχει το δύσκολο στόχο του, είναι ο κύριος Fredricksen. Τον θυμάσαι; Ο ιδιόρρυθμος παππούς από την ταινία «UP». Ο στόχος του φάνταζε στην αρχή ουτοπία: να μεταφέρει το σπίτι του στους «Παραδεισένιους καταρράκτες», ένα όμορφο μέρος κάπου μακριά από τον πολιτισμό στην Ν. Αμερική. Ένας στόχος που είχε υποσχεθεί στην γυναίκα του. Με μεγάλη υπομονή και με τη βοήθεια του χαριτωμένου, αλλά γκαφατζή προσκόπου Russell, τα καταφέρνει. Κατάφερε να μετατρέψει την καρτερία που βίωνε πριν (περιμένοντας το τέλος του δηλαδή) σε υπομονή και να πετύχει. Βέβαια, πέρασε δύσκολα. Αντιμέτωπός του ένας άλλος ήρωας, ο Charles Muntz. Ο εξερευνητής αυτός βίωνε για χρόνια την υπομονή για επίτευξη ουτοπικού στόχου: να παγιδεύσει το σπάνιο και μοναδικό πουλί που ζει μόνο εκεί, τον Kevin, και να τον δείξει στους ανθρώπους (για να αποδείξει ότι ανακάλυψε ένα νέο είδος πτηνού). Προσπαθούσε χρόνια, δεν τα κατάφερνε, και όμως η καρτερία του τον έκανε αδίστακτο και αδιάφορο για ο,τιδήποτε άλλο. Αποζητούσε τον Kevin, ζωντανό ή νεκρό.
Στη πραγματική ζωή, δεν αλλάζουν και πολύ τα πράγματα. Ακροβατούμε μεταξύ της υπομονής για επίτευξη στόχου και υπομονής για επίτευξη ουτοπίας. Μέσα μας κρύβεται ο Fredricksen και ο Muntz, ο άνθρωπος και ο ανθρωπάκος που χορεύουν τάνγκο (http://www.youtube.com/watch?v=8ABZKeisgyk). Ο ένας παλεύει να μεταφέρει το σπίτι του στους Παραδεισένιους καταρράχτες και ο άλλος να πιάσει τον Kevin.
Η δική μου σχέση με την υπομονή; Σχετικά με αυτήν για την επίτευξη στόχων, με κατατρέχει από παιδάκι. Όσο θυμάμαι τον εαυτό μου δεν έχω καταφέρει κάτι χωρίς υπερπροσπάθεια και μεγάλη υπομονή. Μπορεί να φταίει ο τρόπος που προσπαθώ, μπορεί να είναι λάθος, δεν ξέρω. Πάντως, έχω βαρεθεί την υπομονή μου. Πολλές φορές αναρωτιέμαι μήπως οι στόχοι που βάζω είναι λάθος για εμένα, και χωρίς να το καταλαβαίνω να πέφτω στην παγίδα της καρτερίας κυνηγώντας τον Kevin που ποτέ δεν θα πιάσω. Η φράση που με δαιμονίζει περισσότερο όταν την ακούω είναι «κάνε υπομονή». Γιατί μόνο εγώ ξέρω πόσο υπομονή έχω κάνει μέχρι τώρα και πόση ακόμη θα κάνω για να πετύχω κάποια πράγματα πολύ σημαντικά για εμένα.
Ίσως, δεν έχω βρει τον Russell μου ακόμη, ίσως και να τον έχω βρει, απλά να μην τον αφήνω να με βοηθήσει, ίσως να μην έχω αρκετά μπαλόνια για να σηκώσω τους στόχους μου, ποιος ξέρει; Πάντως ακόμη παλεύω για να βρω τους δικούς Παραδεισένιους καταρράκτες, ελπίζοντας σε μια ανταποδιδόμενη υπομονή και όχι σε μία μάταιη καρτερία.
………………………………………
Ραντεβού την άλλη Κυριακή 20 Μαρτίου (??) με τον φόβο.

Τίποτα

Με έχεις ρωτήσει τόσο καιρό για το τίποτα και εγώ αρνούμαι να σου απαντήσω. Θες επειδή φοβάμαι να παραδεχτώ ότι και εγώ το βιώνω, θες επειδή όταν μιλάς για κάτι ή θα το ξορκίσεις ή θα θαφτείς σε αυτό πιο βαθιά, και εγώ δεν είμαι άνθρωπος των ρίσκων, τι να σου πώ;. Όμως, πρέπει να σου μιλήσω, είτε μου αρέσει είτε όχι.
Το τίποτα είναι στο μυαλό μου κάτι που βιώνεις όταν φορτωμένος με προσδοκίες και όνειρα δεν καταφέρνεις να φτάσεις στον προορισμό σου. Όταν για κάποιους λόγους νιώθεις πολλά άσχημα συναισθήματα μαζί, απαισιοδοξία, μιζέρια, λύπη, φόβο, κλπ. Το μυαλό μπορεί κανείς να το αντιμετωπίσει, πώς, μα σκεπτόμενος την θετική πλευρά των πραγμάτων, απομυθοποιώντας τις αποτυχίες μας και παίρνοντας δύναμη για να συνεχίσουμε. Άλλωστε, όπως είχε πει και ένας φίλος μου, ζωή είναι επτά φορές να πέφτεις, οκτώ να σηκώνεσαι ξανά όρθιος.
Με την ψυχή, όμως τι κάνεις; Πώς μπορεί κανείς να παλέψει αυτό το ολέθριο συναίσθημα του τίποτα;; Υπάρχουν άραγε λύσεις για αυτό; Δυστυχώς εγώ δεν τις έχω βρει, και για αυτό είναι η πρώτη φορά που δεν θα σου δώσω συμβουλές, αλλά περιμένω να πάρω. Για εμένα το τίποτα είναι το σκοινί που δεν μπορώ να κόψω, αυτό που με συνδέει με τον ανθρωπάκο που κρύβω μέσα μου. Με όλα τα άλλα συναισθήματα έχω βρει ασφαλιστικές δικλείδες, βάζω το μυαλό μπροστά και σιγά σιγά καταφέρνω και τα αποβάλλω από μέσα μου. Το μυαλό και η ψυχή είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Οπότε, γιατρεύεις μέσω του μυαλού και την ψυχή. Με το τίποτα, δεν έχω καταφέρει να το κάνω αυτό. Σπάει το σωληνάκι που συνδέει το μυαλό με τη ψυχή μου και ό,τι και να κάνω νιώθω το τίποτα! Βιώνοντας αυτό το συναίσθημα, αδειάζεις, παραδίνεσαι στο σκοτάδι, αυτομαστιγώνεσαι, νιώθεις μόνος, θυμώνεις με τις επιλογές σου. Τα βάζεις με τους ανθρώπους που αγαπάς, νιώθεις ότι σε παραμελούν, ότι δεν νοιάζονται για εσένα. Γίνεσαι σκληρός και απότομος με τον εαυτό σου κυρίως, αλλά και με τους γύρω σου. Δεν ξέρεις τι φταίει, γεμίζεις, γεμίζεις με οργή που δεν φεύγει. Και μετά, και πάνω από όλα το τίποτα…..
Ένας ήρωας που κατάφερε να ξεφύγει από το τίποτα είναι ο Γουόλ-Υ (Wall-E). Τον θυμάστε; Ένα ρομποτάκι που έμεινε μόνο του στη γη μετά την εγκατάλειψή της από τους ανθρώπους. Η δουλειά του ίδια και πριν και μετά στην γεμάτη από τόνους σκουπίδια γη, να στοιβάζει δεματάκια από συμπιεσμένα σκουπίδια. Μέχρι που θα ξεφύγει από το τίποτά του, θα βρει την Εύα, το άλλο του μισό, θα την ακολουθήσει στο διάστημα, θα βρει τους ανθρώπους και θα τους σώσει από την τυραννία των μηχανών. Όπως ήταν και το μήνυμα της ταινίας : «Μετά από 700 χρόνια που έκανε ό,τι είχε φτιαχτεί να κάνει, θα ανακαλύψει την σημασία του». Μακάρι να μπορέσω και εγώ να βρω τη σημασία μου και να πετάξω το τίποτα από πάνω μου.
Λυπάμαι, εάν σε στενοχώρησα με αυτά που σου είπα, αλλά δεν θα μπορούσα να σου πω ψέματα. Δηλώνω ανήμπορος να αντιμετωπίσω το τίποτα. Ό,τι και αν κάνω νιώθω ότι ποτέ δεν θα γίνω και εγώ επιβάτης της α΄ θέσης (http://www.youtube.com/watch?v=bp9Uu6VIWJU&feature=related).
Θα παλεύω συνεχώς με το άλλο μου μισό που ανήκει στον ανθρωπάκο, και πότε θα νικάει ο ένας και πότε ο άλλος. Πότε θα κλείνομαι στα αμπάρια της τελευταίας θέσης και πότε θα ανεβαίνω στο κατάστρωμα. Πότε θα στοιβάζω συμπιεσμένα σκουπίδια και πότε θα κάνω βόλτες με την Εύα μου!!
……………………….
Ραντεβού την άλλη Κυριακή 27 Φεβρουαρίου με την υπομονή.

Τρόμος

Τρόμος, συναίσθημα έντονο, δυνατό και καταστροφικό, αδερφάκι με τον φόβο που θα αναλύσουμε άλλη φορά. Αν αφήσεις τον τρόμο να αλωνίζει στη ζωή σου, μπορείς να μετατραπείς σε μια ταλαίπωρη ύπαρξη, η οποία θα φοβάται ακόμη και την σκιά της. Και έτσι, ο μικρός μικρός άνθρωπος ξεκίνησε να μου μιλά για τον τρόμο.
Από μικρό παιδάκι, μεταξύ των παραμυθιών με τις κακές μάγισσες και τα φαντάσματα, αναρωτιόμουν από πού πηγάζει ο τρόμος; Πώς μας διακατέχει από την μια στιγμή στην άλλη και πώς τον ξεπερνάμε.
Απαντώντας στην πρώτη ερώτηση, νομίζω ότι ο τρόμος πηγάζει από μέσα μας, ουσιαστικά υπάρχει μέσα μας. Η φαντασία των παιδικών μου χρόνων είχε φτιάξει την φιγούρα του τρόμου. Πρόκειται για μια φιγούρα ψηλόλιγνη, χωρίς πρόσωπο, χωρίς χαρακτηριστικά, έτσι για να μην τον αναγνωρίζεις εύκολα, που βρίσκεται δίπλα μας συνεχώς. Δεν τον βλέπουμε όμως, παρά μόνο τις στιγμές που μας διακατέχει.
Και ερχόμαστε στο δεύτερο ερώτημα, γιατί μάς διακατέχει; Νομίζω ότι εμείς του ανοίγουμε το παράθυρο να μπει στη ζωή μας. Όχι, την πόρτα, γιατί από τις κύριες εισόδους της ζωής μας μπορούμε και ελέγχουμε ευκολότερα τους εισβολείς. Από το παράθυρο μπαίνει, ο τρόμος, αθόρυβα, γλιστρώντας σαν αόρατο φαντασματάκι. Και ξεκινώντας να μας καταλαμβάνει, ξεκινάει να γίνεται ορατός, κομμάτι-κομμάτι. Στο χέρι μας είναι να τον διώχνουμε όταν ξεκινά να γίνεται ορατό το μαύρο του κοστούμι. Ποιος μπορεί όμως να το κάνει;; Αναπάντητο, το τρίτο μου ερώτημα, λοιπόν.
Ο τρόμος που πιστεύω ότι απασχολεί τους περισσότερους ανθρώπους είναι αυτός που αφορά το μέλλον. Είναι το συναίσθημα των αδύναμων ανθρώπων, αυτών που φοβούνται να ελπίσουν σε κάτι. Αυτός είναι και ο εχθρός του τρόμου, η ελπίδα. Εάν ρωτήσεις τους περισσότερους ανθρώπους, θα σου πουν ότι ο μεγαλύτερος τρόμος τους είναι ότι δεν θα καταφέρουν ποτέ, αυτά που επιθυμούν πάρα πολύ. Και ενώ τη μία στιγμή είναι αισιόδοξοι και συνεχίζουν να προσπαθούν για να επιτύχουν, ξαφνικά τους καταλαμβάνει αυτό το συναίσθημα και δεν βλέπουν πια, ούτε προσπάθεια, ούτε πιθανό αποτέλεσμα. Βλέπουν τους εαυτούς τους μετά από χρόνια ακόμη να μην έχουν επιτύχει αυτό για το οποίο προσπαθούν. Και μετά βυθίζονται στην απογοήτευση.
Ο ήρωας κόμικς που έχει τον τρόμο μέσα του είναι ο Σκούμπι Ντου, αυτό το συμπαθητικό σκυλί, που τρομάζει με το παραμικρό. Και υποτίθεται ότι είναι και ειδικευμένο στα μυστήρια και στις δύσκολες καταστάσεις. Πού τον χάνεις πού τον βρίσκεις, τρομαγμένο στην αγκαλιά του Σάγκυ, του αφεντικού του ή κρυμμένο σε καμιά γωνιά. Ο Σκούμπι είναι μια φιγούρα που αντιπροσωπεύει επακριβώς την ανθρώπινη ύπαρξη που την έχει καταλάβει ο τρόμος, αδύναμη, ανήμπορη και τόσο αστεία στα όρια της γελοιότητας. Ακούει τον Σάγκυ να του λέει : «Έτσι και εγώ αφού σκιάζεσαι ξανά σε φτύνω, ψάχνω, λοιπόν ό,τι φοβάσαι για να γίνω»,
http://www.youtube.com/watch?v=6WeRdyxlrsM.
Η δική μου σχέση με τον τρόμο; Αρκετά στενή. Ο τρόμος μου κοντράρει τις θετικές σκέψεις μου για το μέλλον. Θα μου πεις, γιατί σκέφτεσαι το μέλλον; Γιατί το παρών δεν έχει αυτά που θέλω!! Αυτήν την ταινία τρόμου με εμένα γερασμένο και ακόμη να προσπαθώ να επιτύχω τα ίδια πράγματα που προσπαθώ τώρα, την βλέπω συχνά. Τον τελευταίο καιρό, όλο και συχνότερα. Το μόνο που έχω καταφέρει είναι να την κόβω στη μέση. Εκεί που αρχίζει και γίνεται σκληρή, κάνω διάλειμμα για διαφημίσεις. Κάτι έχω καταφέρει και εγώ, τρομάζω, αλλά είπαμε δεν είμαι και Σκούμπι, βέβαια δεν είμαι και ατρόμητος. Ευτυχώς έχω τον δικό μου Σάγκυ, ο οποίος καταφέρνει (τις περισσότερες φορές) με μια του κουβέντα να διώχνει τον τρόμο, έστω και προσωρινά.
Και όταν είμαι μόνος χωρίς τον Σάγκυ, αναρωτιέμαι, υπάρχει κάποιος τρόπος να μπορείς να δεις το μέλλον, να ξέρεις βρε παιδί μου, αξίζει να προσπαθείς ή να σταματήσεις και να αποδεχτείς την πραγματικότητα; Και από την άλλη σκέφτομαι, αν γνωρίζαμε από πριν τι θα συμβεί στο μέλλον, μήπως τρομάζαμε περισσότερο;
......................................
Ραντεβού την άλλη Τετάρτη 2 Φεβρουαρίου με το τίποτα

Συγχώρεση

Η συγχώρεση είναι ένα συναίσθημα που προκαλεί πολλά άλλα συναισθήματα, και σε αυτόν που τη δίνει και σε αυτόν που τη ζητάει. Πριν ξεκινήσω, οφείλω να διευκρινίσω ότι θα ασχοληθώ με την συγχώρεση μιας αληθινής συγνώμης, και όχι για ψεύτικες και ανώφελες συγνώμες που αραδιάζουν καθημερινά τα ανθρωπάκια του κόσμου αυτού.

Ξεκινώντας διαχωρίζουμε τον αποστολέα και τον παραλήπτη μιας συγνώμης. Ο αποστολέας είναι αυτός που κατανοώντας τα λάθη του, ζητά την συγχώρεση από αυτόν που έβλαψε. Τα θετικά όλης αυτής της διαδικασίας είναι ολοφάνερα. Ο άνθρωπος μόνο έτσι μπορεί να εξελιχθεί, βλέποντας και καταλαβαίνοντας τις λάθος συμπεριφορές του, να ζητά τελικά συγχώρεση. Μόνο έτσι έρχεται η κάθαρση της ψυχής μας, αλαφρώνουμε. Από την άλλη, ως δέκτης συγνώμης (αποστολέας συγχώρεσης) εάν ανήκουμε στην κατηγορία του ανθρώπου, οφείλουμε να συγχωρέσουμε. Σαν ταινία με happy end, τα περιέγραψα… Και τώρα θα στο χαλάσω λίγο: μακάρι να ήταν έτσι. Έτσι, θα ήταν σε έναν ιδανικό κόσμο, καμία σχέση δηλαδή με αυτόν που έχουμε. Επειδή όμως δεν μας κάνει αυτός ο κόσμος, ας προσπαθήσουμε να τον βελτιώσουμε. Ένα μικρό βηματάκι, είναι και αυτό της κατανόησης των λαθών μας, γιατί από αυτά μαθαίνουμε, τα πετάμε πίσω μας, σταματάνε να βαραίνουν την ύπαρξή μας και προχωράμε πιο ανάλαφροι μπροστά.

Ο πιο πιστός ήρωας κόμικς της συγχώρεσης είναι ο συμπαθέστατος Πόρκυ Πιγκ. Αυτό το καλοκάγαθο γουρουνάκι, συγχωρεί συνεχώς τις εκατοντάδες φάρσες και τα πειράγματα του Ντάφυ Ντακ. Είναι τόσο δεκτικό στις συγνώμες του Ντάφυ, που πολλές φορές περνιέται για αφελής. Το ίδιο συμβαίνει και στην πραγματικότητα. Και να θες να αγιάσεις δεν μπορείς. Παλεύεις να είσαι άνθρωπος, να μην κρατάς μανιάτικο κάτι που σου έκαναν, να συγχωρείς και είναι φορές που παρεξηγείσαι. Εννοείται όχι από αυτούς που σου ζητούν συγνώμη, άλλα από ανθρωπάκια, που νομίζουν ότι η εξυπνάδα είναι να την φέρνεις στους άλλους, και σιγά μην ζητάς και συγνώμη, και εάν κάποιος σε έβλαψε, εννοείται δεν τον συγχωρείς, αλλά του το κοπανάς κιόλας, για να νιώσει περισσότερο άσχημα. Αυτές είναι συμπεριφορές που δεν μας ταιριάζουν. Εμείς που προσπαθούμε να είμαστε άνθρωποι, ας συγχωρούμε τους Ντάφυ, δεν πειράζει.

Τι γίνεται όμως όταν μπερδεύονται οι ρόλοι, και ο εαυτός μας καλείται να παίξει ταυτόχρονα τον ρόλο του Πόρκυ και του Ντάφυ Ντακ; Δηλαδή, με άλλα λόγια τι γίνεται όταν πρέπει να συγχωρέσουμε τον ίδιο μας τον εαυτό; Και εδώ, νομίζω ότι οι άνθρωποι (και μόνο αυτοί!!) μπουκωμένοι με τις καλοσύνες μας, αποφασίζουμε να πάψουμε να δίνουμε πια συγχωροχάρτια και λέμε όχι στον εαυτό μας Ντάφυ. Δεν συγχωρούμε. Όλη η σκληρότητά μας εξαντλείτε σε εμάς τους ίδιους.

Η δική μου σχέση με την συγχώρεση; Νομίζω ότι είμαι αρκετά ανεκτικός και δεκτικός στις συγνώμες των άλλων. Μόνο που ποτέ πια δεν θα χρειασθεί να τους ξανασυγχωρέσω!! Τι εννοώ; Οι άνθρωποι που ζήτησαν συγνώμη από εμένα, ήταν κοντινοί μου άνθρωποι, «φίλοι». Τους συγχώρεσα βέβαια, απλά πλέον βρίσκονται από την έξω πλευρά της διαχωριστικής γραμμής μεταξύ φίλου και απλού γνωστού. Καταλαβαίνω τι λες από μέσα σου: ότι πρακτικά δεν τους συγχώρεσα ποτέ. Τι να σου πω, έτσι είμαι, δίνω τόπο στην οργή, αλλά στη ψυχή μου δεν ξαναμπαίνει ο παραλήπτης της συγχώρεσής μου. Τον αφήνω να με τριγυρνάει, πλησιάζει τον φράκτη, αλλά ποτέ δεν το αφήνω να τον περάσει. Μπορεί να το κάνω και από φόβο, δεν ξέρω!!

Από την πλευρά της αυτοσυγχώρεσης, δύσκολα τα πράγματα. Δεν συγχωρώ τον εαυτό μου. Μέχρι τώρα, τουλάχιστον δεν έχω δεχθεί καμία συγνώμη του. Ο Πόρκυ μετατρέπεται σε σκληρός και άκαρδος απέναντι στον προσωπικό μου Ντάφυ. Τι και αν προσπαθώ να τον καλοπιάσω, τίποτα. Αυτό είναι και το παράπονό μου. Δεν μπορώ να είμαι καλός και ανεκτικός με εμένα. Τι να σου πω; Ίσως κάποτε γλυκάνει ο Πόρκυ μου, προς το παρόν πάντως, αλλάζει χαρακτήρα όταν πρόκειται για τον προσωπικό μου Ντάφυ, και από καλός και αγαθός, γίνεται αμείλικτος και πικρόχολος, εστιάζοντας στις αποτυχίες και στα λάθη μου. Ελπίζω όμως, κάποτε να μπορέσω να συγχωρέσω τον καημενούλη Ντάφυ που κρύβεται μέσα μου, γιατί δεν μπόρεσε να είναι, όπως ακριβώς εγώ θέλησα....

«Το βράδυ έχω βρει έναν ωραίο τρόπο να κοιμάμαι. Τους συγχωρώ έναν-έναν όλους, άλλοτε πάλι θέλω να σώσω την ανθρωπότητα, μα εκείνη αρνείται», (Επίλογος / Τ. Λειβαδίτης(http://www.youtube.com/watch?v=Q-mkaQsJb2Y).

…………………………..

Ραντεβού την άλλη Κυριακή 23 Ιανουαρίου με το συναίσθημα του τρόμου.

Ραθυμία

Για τη ραθυμία βρήκες να με ρωτήσεις Χριστουγεννιάτικα; Τέλος πάντων, ενδιαφέρον συναίσθημα είναι. Και ο μικρός μικρός άνθρωπος (που όπως έχετε καταλάβει είναι και λίγο γκρινιάρης) άρχισε να μου μιλά για τη ραθυμία.

Τι είναι αυτό το συναίσθημα; Ξέρεις; Σίγουρα ξέρεις, όλοι το ξέρουμε, όλοι το έχουμε βιώσει, ίσως όμως δεν το παραδεχόμαστε. Ως ραθυμία περιγράφεται η οκνηρία, η νωθρότητα, ενώ ο άνθρωπος που διακατέχεται από αυτό το συναίσθημα, ο ράθυμος δηλαδή, είναι αυτός που δεν έχει διάθεση για δράση, ουσιαστικά δεν έχει διάθεση για τίποτα.

Η ραθυμία έχει πολύ σοβαρές συνέπειες, σε ατομικό και σε κοινωνικό επίπεδο, και θα σου εξηγήσω γιατί. Επιμένω, να κατανοήσεις σε πρώτη φάση ότι έχει συνέπειες, να το αποδεχτείς. Οι περισσότεροι άνθρωποι, εν δυνάμει ράθυμοι, νομίζουν ότι οι συνέπειες της βαριεστιμάρας τους είναι μόνο ως προς τον εαυτό τους, άντε και λίγο ως προς τον πολύ στενό τους κύκλο. Αυτό είναι μέγα λάθος!!! Οι συνέπειες είναι σαν τεράστιο χταπόδι που απλώνει τα πλοκάμια του και δεν αφήνει κανέναν να ξεφύγει. Αλλά ας τα πάρουμε με τη σειρά. Η ραθυμία σε προσωπικό επίπεδο μπορεί να προέλθει από αιτίες, μπορεί και ξαφνικά. Όλοι μας έχουμε βιώσει φάσεις της ζωής μας που βαριόμαστε τα πάντα, δε βρίσκουμε νόημα πουθενά. Κλεινόμαστε στον εαυτό μας και περιμένουμε να έρθει μαγικά η λύση. Κάτι να γίνει και ξαφνικά να πάψουμε να βαριόμαστε. Νομίζω ότι τελευταία νιώθουμε όλο και περισσότερο συχνά αυτό το συναίσθημα. Ίσως γιατί ζούμε μια ζωή με αυτόματο πιλότο. Οι συνέπειες, όπως σου προανέφερα, είναι σε ατομικό επίπεδο και σε στενό οικογενειακό κύκλο.

Επειδή όμως δεν της φτάνουν αυτές, ακλουθεί και η ραθυμία με συνέπειες σε κοινωνικό επίπεδο. Αυτή είναι και ο σημαντικότερος σύμμαχος της άθλιας εποχής που ζούμε. Κάποιοι άνθρωποι (ανθρωπάκια στην ουσία) εκμεταλλεύονται την ραθυμία μας. Τι εννοώ. Πολλές φορές η απογοήτευσή μας για πράγματα μάς οδηγεί στην νωθρότητα και στην αδράνεια. Όσο περισσότερο απογοητεύεσαι τόσο πιο βαθιά βουλιάζεις στην απάθεια και στην ραθυμία. Οι πονηροί και τυχοδιώκτες εκμεταλλευτές της ραθυμίας μας, την αγοράζουν σε καλή τιμή, την μεγεθύνουν, την φτιασιδώνουν. Την μεταλλάσουν, της δίνουν την μορφή που τους βολεύει, ποια είναι αυτή: ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ. Και όσο περνάει αυτό το μήνυμα, τόσο βουλιάζουμε όλοι στην μαύρη μας σκέψη ότι τίποτα πια δε θα αλλάξει. Μηδέν αξίες, μηδέν στόχοι. Το μεγαλύτερο κατόρθωμα των ανθρωπάκων είναι ότι μας έχουν καθηλώσει στον καναπέ της ραθυμίας μας, και μας έχουν απογοητεύσει τόσο πολύ που δεν έχουμε πια στόχους. Και όμως, αυτό είναι το κλειδί. Το αντίδοτο της ραθυμίας είναι οι στόχοι. Αυτό είναι το σκοινί που θα μας τραβήξει στην επιφάνεια. Ίσως σκέφτεσαι τι συμβαίνει με εσένα; Είσαι ράθυμος; Να ανησυχήσεις ή όχι; Αυτή είναι και η παγιδούλα της. Είναι τόσο λεπτή, σχεδόν αόρατη, η γραμμή μεταξύ στιγμιαίας βαρεμάρας και έλλειψης δράσης από τη ραθυμία. Αρχίζεις και περπατάς μέσα στο γήπεδο προς τη ραθυμία χωρίς να το καταλαβαίνεις, και αν λίγο αφεθείς έπεσες στα δίχτυα της.

Ο ήρωας που ταιριάζει σε αυτό το συναίσθημα είναι ο Πασχάλης, ο χήνος «βοηθός» της γιαγιάς Ντακ. Μόνο βοηθός δεν είναι. Γυρνάει άσκοπα στο αγρόκτημα, και τα μόνα που τον ενδιαφέρουν είναι οι μηλόπιτες και ο ύπνος. Βαριέται να κάνει το ο,τιδήποτε, εκτός από το να τρώει και να κοιμάται. Αυτό το τεμπέλικο, αλλά κατά τα άλλα συμπαθέστατο πτηνό, βάζει πάντοτε τους άλλους σε μπελάδες αφού ό,τι αναλαμβάνει γίνεται σκόνη και θρύψαλα. Με τη συμπεριφορά του αυτή κάνει έξαλλη την γιαγιά Ντακ, η οποία είναι και η μόνη που μπορεί να τον βάλει να δουλέψει. Καταφέρνει να τον στρώνει στη δουλειά, βγάζοντάς τον από τη ραθυμία του.

Η δική μου σχέση με τη ραθυμία; Θα ήθελα να μπορούσα να σου πω με σιγουριά ότι δεν έχω κινηθεί καθόλου στο γήπεδό της. Δυστυχώς όμως δεν μπορώ να το κάνω. Η απογοήτευσή μου σε πολλά επίπεδα κατάφερε, αρκετές φορές, να με καθηλώσει. Δεν ξέρω εάν πέρασα την διαχωριστική γραμμή. Το σίγουρο είναι ότι πίστεψα πως δεν μπορώ να αλλάξω τίποτα, πώς ό,τι και εάν κάνω θα είναι μάταιο. Πώς ξέφυγα; (εάν ξέφυγα βέβαια!) Βάζοντας στόχους. Ακόμη και ένας μικρός στόχος μπορεί να μας ελευθερώσει από τη ραθυμία. Να πιστέψεις ότι θα φυσήξει επιτέλους ένας άνεμος πεχλιβάνης (http://www.youtube.com/watch?v=vmcPDi_W0BU). Είναι η δική μας γιαγιά Ντακ. Το ξέρω, είναι φορές που από άμυνα, η ραθυμία φαντάζει λύση. Όμως η έλλειψη δράσης ποτέ δεν ήταν λύση. Πρέπει να αντισταθούμε, να αφήσουμε τη γιαγιά Ντακ να μας βοηθήσει. Και πού ξέρεις; Μπορεί το δώρο, αφού δραστηριοποιηθούμε να είναι χιλιάδες ζεστές, λαχταριστές μηλόπιτες, που σίγουρα θα έχουν άλλη γεύση.

……………………………………………..

Ραντεβού την άλλη Τετάρτη 5 Ιανουαρίου με τη συγχώρεση.

Παράπονο

Λοιπόν, άκου να δεις τι μαγικό συνέβη. Την προηγούμενη εβδομάδα βίωσα τόσο έντονα το παράπονο, ώστε μπορώ να στο περιγράψω τέλεια!!! Έχω μάλλον συγχρονιστεί με το λεξικό σου. Και ο μικρός μικρός άνθρωπος ξεκίνησε να μιλάει για το παράπονο.

Πώς ορίζεται λοιπόν αυτό το περίεργο συναίσθημα; Ως η ψυχική διάθεση που χαρακτηρίζεται από λύπη, πίκρα, δυσαρέσκεια, και οφείλεται στην αίσθηση της ατυχίας ή αδικίας που βιώνει κάποιος. Αυτό το συναίσθημα είναι πολλά στην τιμή του ενός. Σαν το μαγικό βαλιτσάκι του Σπορ Μπίλυ χωράει μέσα τη λύπη, την αδικία, την απογοήτευση, την ηττοπάθεια, την μιζέρια και σε καμία περίπτωση δεν αφήνει χώρο για την αυτοεκτίμηση. Με μία φράση: (α) το ειδικό παράπονο «Γιατί να μου συμβαίνει αυτό εμένα, ή γιατί εγώ να μην μπορώ να καταφέρω αυτό», κλπ και (β) το γενικό παράπονο «γιατί οι άνθρωποι είναι έτσι, ή γιατί δεν υπάρχουν θεσμοί πια», κλπ. Και στα δύο παράπονα ο κοινός παρονομαστής είναι η μιζέρια. Μην σε εκπλήσσει. Η σειρήνα του παράπονου είναι πολύ θελκτική ώστε να μπορέσεις να την αγνοήσεις και να μείνεις μόνο στο παραπονάκι. Βουλιάζεις σε αυτό το συναίσθημα, και όσο βουλιάζεις τόσο πιάνεις πάτο σε έναν απύθμενο κατήφορο. Αυτό που με θυμώνει στο ειδικό παράπονο είναι ότι συνήθως ξεκινά από εξωτερικούς παράγοντες. Αυτοί έχουν την καταπληκτική ικανότητα να υπενθυμίζουν στους ευάλωτους στο παράπονο ανθρώπους ό,τι δεν έχουν πετύχει, αγνοώντας επιδεικτικά ό,τι έχουν πετύχει. Συνήθως, το ειδικό παράπονο είναι προϊόν εξωτερικής κριτικής και εννοείται σίγουρα κακοπροαίρετης. Γιατί καλοπροαίρετη κριτική δεν υπάρχει, αλλιώς δε θα ήταν κριτική θα ήταν σχολιασμός.

Το γενικό παράπονο, εννοείται ότι είναι προτέρημα των ανθρώπων και άγνωστη λέξη στους ανθρωπάκους. Όσο περισσότερο άνθρωπος είσαι, τόσο περισσότερο παράπονο νιώθεις βλέποντας έναν κόσμο να καταρρέει μέσα στο σκοτάδι. Πουθενά αξίες, αξιοκρατία, δικαιοσύνη. Παντού διαφθορά και ανθρωπάκια. Μεγάλα, ογκώδη ανθρωπάκια, ψηλά, αλλά στην ουσία πιο μικρά από εμένα στην ψυχή. Για αυτό το παράπονο είμαι κάθετος. Πρέπει να το διώξουμε. Να δώσει τη θέση του στον θυμό και στην οργή, έτσι ώστε κάτι να μπορέσουμε να αλλάξουμε. Αν μείνουμε μόνο στο παράπονο θα γίνουμε κλαψιάρηδες επαναστάτες και μόνο!!

Ψάχνοντας για ένα ήρωα που να βιώνει αυτό το συναίσθημα, βρήκα πολλούς, αλλά τελικά επέλεξα τον Πινόκιο. Αυτή η ξύλινη κούκλα παραπονιέται συνεχώς ότι όλα στη ζωή του είναι στραβά. Προσπαθεί να την καλυτερέψει λέγοντας ψέματα. Ψέματα για να καλύψει τα παράπονά του. Μου αρέσει αυτός ο ήρωας γιατί το ψέμα του φαίνεται μέσω της μύτης του που μεγαλώνει. Φαίνεται βέβαια μόνο σε αυτούς που θέλουν να το δουν. Ο Τζίμινι Κρίκετ, ο έξυπνος γρύλος που τον συντροφεύει, ο φύλακας άγγελός του, καταλαβαίνει πάντοτε τα ψέματά του, και προσπαθεί να τον πείσει να γυρίσουν πίσω στον Τζεπέτο και να πάψει να παραπονιέται. Όμως ο Πινόκιο αφήνει το παράπονό του να τον παρασύρει. Θέλει να γίνει μεγάλος και τρανός, να πάψει να είναι απλά μια ξύλινη κούκλα. Το αποτέλεσμα: μπλέκει με τον Ξουράφη, την πονηρή αλεπού και τον Στρούρνο, τον αγριόγατο.

Η δική μου σχέση με το παράπονο; Στην είπα είδη νομίζω. Στενή, και σε αρκετές περιόδους της ζωής μου, όπως την προηγούμενη εβδομάδα, στενότατη. Με αφορμή δύο (κατά κάποιον τρόπο) αποτυχίες, μια σε επαγγελματικό και μία σε προσωπικό επίπεδο, άφησα να με αποπλανήσουν οι σειρήνες του παράπονου. Τα μόνα που τριγύριζαν το μυαλό μου ήταν αυτά που δεν πέτυχα. Έστησα τον εαυτό μου στον τοίχο και τον πετροβολούσα (εννοείται μαζί με τους «καλοπροαίρετους» εξωτερικούς παράγοντες!). Έβλεπα παντού Ξουράφηδες και Στούρνους. Τον Κρίκετ ούτε που τον διέκρινα!

Πολλές φορές το παράπονο μας για πράγματα που δεν καταφέραμε, για όλα αυτά που χάθηκαν στου βυθού μια άκρη, που πνίγηκαν σε ένα δάκρυ (http://www.youtube.com/watch?v=vKeuoHrv8jU) μας κάνει ευάλωτους. Ας αναζητήσουμε τον δικό μας Κρίκετ, λοιπόν, που καμιά φορά δεν είναι και πολύ μακριά, μπορεί να είναι και μέσα μας!

…………………………………………………..

Ραντεβού την άλλη Κυριακή 26 Δεκεμβρίου με το συναίσθημα της Ραθυμίας